مقدمه؛ حراج رسمی سکه طلا، سدی در برابر حباب بازار
سرمایهگذاری در بازار طلا و سکه همواره یکی از امنترین روشهای حفظ ارزش ریال در برابر تورم بوده است. با این حال، وجود حبابهای سنگین در بازار آزاد، ریسک خرید را بالا میبرد. بانک مرکزی برای تعادلبخشی به بازار، سیستم حراج رسمی سکه طلا را از طریق مرکز مبادله ارز و طلای ایران راهاندازی کرده است تا متقاضیان بتوانند سکه را با قیمتی نزدیکتر به ارزش واقعی خریداری کنند.
قوانین شرکت در این حراجها، زمانبندی واریز وجه، کارمزدهای انبارداری بانک و بخشنامههای مالیاتی طلا مدام دستخوش تغییر میشوند؛ به طوری که دیتای چتباطها در این باره کاملاً ناقص است. در این مقاله از مجله حراجیز، صفر تا صد فرآیند لجستیک اداری و مالی خرید سکه از حراج دولتی در سال جاری را بررسی میکنیم.
۱. شرایط و سقف مجاز خرید سکه در هر حراج
شرکت در حراج سکه برای تمامی افراد حقیقی با سن بالای ۱۸ سال و دارای کد ملی مجاز است. طبق آخرین آییننامه اجرایی سال جاری، محدودیتهای خرید به شرح زیر تغییر کرده است:
- سقف سفارش روزانه: هر متقاضی در هر جلسه حراج، حداکثر مجاز به ثبت سفارش برای **مجموعاً ۵ قطعه سکه** است. این ۵ قطعه میتواند ترکیبی از ربعسکه، نیمسکه یا سکه تمام باشد (مثلاً ۳ ربع و ۲ تمام).
- پیشپرداخت ۱۰۰ درصدی: برای ثبت سفارش، کل مبلغ پیشنهادی شما به همراه کارمزد باید از قبل در کیف پول الکترونیکی سامانه موجود و مسدود شده باشد.
- قیمتگذاری به روش ثبت سفارش (Auction): قیمت سکه ثابت نیست؛ شما قیمت پیشنهادی خود را بر اساس کشف قیمت بازار وارد میکنید. سیستم از بالاترین قیمتهای پیشنهادی شروع به تایید سفارشات میکند تا ظرفیت آن روز تمام شود.
۲. جدول هزینههای پنهان، کارمزدها و جرایم انبارداری (سال جاری)
بسیاری از برندگان حراج تصور میکنند هزینهها با واریز پول سکه تمام میشود، اما فرآیند لجستیک تحویل فیزیکی سکه از شعب بانک ملی (بانک کارگشایی) دارای زمانبندی سختگیری و هزینههای پنهانی است که عدم توجه به آنها منجر به جریمههای سنگین میشود:
| مراحل و بازههای زمانی تحویل | تعرفهها و قوانین لجستیک مالی بانک |
|---|---|
| کارمزد اولیه سامانه حراج | معادل ممیز چند درصد از کل مبلغ سفارش که در صورت برنده نشدن، این کارمزد به همراه اصل پول به کیف پول شما عودت داده میشود. |
| دوره تحویل رایگان (۷ روز کاری اول) | پس از اعلام نتایج، مسافر یا خریدار ۷ روز کاری وقت دارد بدون پرداخت هیچ هزینهای به شعبه منتخب بانک ملی مراجعه و سکه خود را تحویل بگیرد. |
| دوره هزینه انبارداری (۷ روز کاری دوم) | اگر در هفته اول سکه را تحویل نگیرید، به ازای هر روز تاخیر در هفته دوم، مبلغ مشخصی به عنوان **هزینه انبارداری** به ازای هر قطعه سکه در بانک حساب شده و زمان تحویل نقداً اخذ میشود. |
| ابطال قرارداد (از روز پانزدهم) | اگر تا ۱۴ روز کاری برای دریافت سکه مراجعه نکنید، معامله کلاً باطل شده و پول شما پس از کسر کارمزدها و هزینههای انبارداری طولانیمدت عودت داده میشود. |
۳. مراحل گامبهگام خرید آنلاین سکه از مرکز مبادله
برای شرکت در حراج بعدی، این پروسه فنی را دقیقاً طی کنید:
- وارد سامانه رسمی حراج سکه مرکز مبادله به آدرس
market.ice.irشوید. - ثبتنام کرده و اطلاعات فردی و کد ملی خود را وارد کنید. احراز هویت به صورت آنلاین و از طریق تطابق شماره همراه با کد ملی (سامانه شاهکار) انجام میشود.
- شعبه بانک ملی مدنظر خود را برای تحویل فیزیکی سکه به دقت انتخاب کنید (بعد از تایید، امکان تغییر شعبه وجود ندارد).
- کیف پول الکترونیکی خود را از طریق درگاه بانکی شارژ کنید. توجه داشته باشید که با توجه به محدودیت کارتهای بانکی، ممکن است نیاز باشد شارژ را در چند مرحله یا از چند کارت مختلف انجام دهید.
- در روز و ساعت اعلامشده برای حراج، وارد آگهیهای حراج شوید، نوع سکه را انتخاب کرده، تعداد و قیمت پیشنهادی خود را ثبت کنید.
۴. واقعیت مهم: آیا خرید سکه از مرکز مبادله مشمول مالیات است؟
یکی از بزرگترین دغدغهها و بیشترین عبارات سرچ شده در گوگل، بحث **مالیات بر طلا و سکههای دولتی** است. طبق آخرین ضوابط سازمان امور مالیاتی و قانون جدید مالیات بر عایدی سرمایه:
خرید سکه از مرکز مبادله در لحظه تحویل هیچگونه مالیات بر ارزش افزودهای ندارد. اطلاعات تمام خریداران به صورت خودکار در «سامانه مودیان» ثبت میشود. اگر شما سکهها را برای طولانیمدت نگهدارید مشمول مالیات نمیشوید؛ اما اگر در فواصل زمانی کوتاه اقدام به فروش تعداد زیادی سکه در بازار آزاد کنید و تراکنشهای حساب شما طبق الگوریتمهای مالیاتی تجاری تشخیص داده شود، تفاوت قیمت خرید دولتی و فروش بازار آزاد به عنوان **عایدی سرمایه** مشمول مالیات خواهد شد.
نتیجهگیری؛ حراج دولتی یا بازار آزاد؟
شرکت در حراج مرکز مبادله به دلیل اصالت ۱۰۰ درصدی سکهها (تضمین بانک مرکزی) و قیمت پایینتر از بازار، یک فرصت طلایی برای سرمایهگذاران است؛ مشروط بر اینکه به زمانبندیهای لجستیکی بانک کارگشایی برای تحویل فیزیکی کالا دقت کنید تا مشمول جرایم انبارداری یا ابطال واگذاری نشوید.
به دنبال سرمایهگذاری امن یا خرید و فروش بیواسطه طلا هستید؟
مبادلات مالی در بازار طلا، مسکوکات و جواهرات زمانی بیشترین سود را دارد که دست دلالان و حبابهای کاذب از معامله کوتاه شود. اگر قصد خرید یا فروش اقلام سرمایهای، ساعتهای لوکس، سکههای پارسیان یا جواهرات خود را بدون واسطه و با قیمت واقعی دارید، همین حالا آگهیهای خود را به صورت رایگان در پلتفرم حراجیز ثبت کنید یا دستهبندی جواهرات، اقلام کلکسیونی و زینتی حراجیز را برای پیدا کردن بهترین پیشنهادها بررسی کنید.